Đồng hành cùng Giải vô địch quốc gia Marathon báo Tiền Phong 2022, các hãng tàu cao tốc đi Côn Đảo đều tăng cường các chuyến tàu cao tốc đến và rời Côn Đảo nhằm đáp ứng nhu cầu đi lại của các vận động viên, ban tổ chức, khách mời và khán giả cổ cũ trong những ngày diễn ra sự kiện.
Giải vô địch quốc gia MARATHON báo Tiền Phong 2022 đã trở lại và lần này Côn Đảo được chọn làm điểm “nóng” để tổ chức so tài cho hơn 3.000 Vận động viên đến từ khắp mọi miền Tổ quốc.
Thực hiện theo công văn của UBND Huyện Côn Đảo về việc phối hợp, chuẩn bị tổ chức Giải vô địch quốc gia Marathon báo Tiền Phong 2022, Công ty Cổ phần tàu cao tốc Phú Quốc, Công ty Cổ phần Mai Linh Tây Đô, Công ty CP Tàu cao tốc Superdong – Kiên Giang sẽ tăng cường chuyến để đáp ứng nhu cầu đi lại của Vận động viên, Ban Tổ chức, Khách mời và Khán giả cổ vũ trong giải đấu uy tín và có tuổi đời lâu nhất của thể thao Việt Nam.
Xuất phát tại Vũng Tàu, Phú Quốc Express tăng cường nhiều chuyến tàu với mỗi chuyến chuyên chở 600 khách sẽ đáp ứng được nhu cầu phần lớn của các Vận động viên.
Với hành trình xuất phát từ Cần Thơ, Tàu cao tốc Mai Linh Express sẽ đưa Hành khách đến với Côn Đảo trên con tàu hai thân hiện đại, an toàn, công nghệ tiên tiến cùng với đó là sự phục vụ chuyên nghiệp, chu đáo của đội ngũ Tiếp viên và những dịch vụ cao cấp đi kèm.
Superdong khởi hành từ Trần Đề Sóc Trăng sẽ tăng chuyến Côn Đảo đồng hành cùng Giải vô địch quốc gia Marathon báo Tiền Phong 2022
Đặt vé tàu cao tốc vui lòng liên hệ:
Điện thoại đặt vé: 0889211234 – 0889271234 – 0889371234
Hệ thống phòng vé của taucaotoc.vn liên kết với tất cả hãng tàu, có đại lý, phòng vé tại Côn Đảo, Cần Thơ, Vũng Tàu,… luôn sẵn sàng hỗ trợ quý hành khách đặt vé.
Chủ đầu tư tuyến tàu cao tốc TP.Hồ Chí Minh-Côn Đảo cho biết, đang khẩn trương thực hiện công tác chuẩn bị để đưa khai thác vận tải hành khách bằng tàu cao tốc từ TP.Hồ Chí Minh đi Côn Đảo và ngược lại.
Ông Trần Song Hải, Tổng giám đốc Công ty TNHH Công nghệ xanh DP (Greenlines DP), chủ đầu tư tuyến tàu cao tốc TP.Hồ Chí Minh-Côn Đảo cho biết, Sở GT-VT TP.Hồ Chí Minh và cơ quan chức năng tỉnh BR-VT đã chấp thuận cho Greenlines DP và Công ty CP tàu cao tốc Phú Quốc khai thác tuyến vận tải trên. Theo đó, chủ đầu tư đang khẩn trương hoàn thành các hạng mục như: đóng tàu, xây dựng bến. Dự kiến cuối tháng 4, đầu tháng 5 tuyến cao tốc (dự kiến đi từ quận 1, TP.Hồ Chí Minh – Côn Đảo) sẽ đi vào hoạt động để kịp phục vụ đi lại cho người dân và du khách dịp Lễ 30/4 và 1/5, với hành trình khoảng 5-6 giờ, giá vé dự kiến 900 ngàn đồng/lượt. “Tuy nhiên, hiện nay phía huyện Côn Đảo chưa đồng ý mở tuyến vận tải này nên việc mở tuyến tàu này sẽ phải lùi kế hoạch”, ông Trần Song Hải nói.
Tàu cao tốc Trưng Nhị tại Cảng Bến Đầm, Côn Đảo
Lãnh đạo Greenlines DP cũng cho biết, nhu cầu đi lại của người dân, nhất là du khách TP.Hồ Chí Minh đi huyện Côn Đảo rất cao. Thế nhưng thời gian qua việc đi ra huyện đảo này của người dân chỉ có 3 tuyến: Tuyến hàng không đi từ sân bay Tân Sơn Nhất (TP.Hồ Chí Minh) ra Côn Đảo; hoặc di chuyến xuống TP.Vũng Tàu đi tàu cao tốc từ Vũng Tàu ra Côn Đảo. Tuyến thứ 3 là di chuyển xuống TP.Sóc Trăng đi tuyến cao tốc Trần Đề-Côn Đảo. “Do vậy khi có tuyến cao tốc nêu trên, người dân và du khách sẽ có thêm một kênh lựa chọn để di chuyển từ TP.Hồ Chí Minh đến với huyện Côn Đảo và ngược lại”, ông Trần Song Hải chia sẻ.
Theo Sở GT-VT, chủ trương mở tuyến vận tải hành khách công cộng bằng tàu cao tốc từ TP.Hồ Chí Minh-Côn Đảo đã được Sở GT-VT chấp thuận. Việc đưa tuyến vào khai thác sẽ góp phần thúc đẩy phát triển vận tải thủy nội địa, vận tải ven biển và du lịch đường thủy, đáp ứng nhu cầu đi lại, du lịch của người dân bằng phương tiện thủy, nhất là tạo điều kiện cho người dân Côn Đảo đi lại giữa TP.Hồ Chí Minh và Côn Đảo học tập, lao động, du lịch và chữa bệnh. Hiện cảng Bến Đầm Côn Đảo đang quá tải nên chưa thể tiếp nhận tuyến tàu này.
Ông Huỳnh Trung Sơn, Phó Chủ tịch UBND huyện Côn Đảo cho biết, cảng Bến Đầm là cảng biển tổng hợp duy nhất đang hoạt động ở Côn Đảo, tiếp nhận tất cả các loại tàu (tàu hàng, tàu chở sản phẩm từ dầu khí, tàu khách cao tốc, tàu cá) đến làm các dịch vụ tại địa phương. Trong thời gian qua, cảng Bến Đầm vừa khai thác để duy trì hoạt động vừa thi công nâng cấp mở rộng nên gặp rất nhiều khó khăn. Hiện cảng chỉ còn 2 bến cập tàu để tiếp nhận tàu.
Đối với việc tiếp nhận tàu cao tốc chở khách tuyến từ bờ ra đảo, hiện cảng Bến Đầm đang tiếp nhận 3 hãng tàu vận chuyển hành khách các tuyến: Vũng Tàu-Côn Đảo, Trần Đề (Sóc Trăng)-Côn Đảo và Cần Thơ-Côn Đảo. Việc tiếp nhận tàu khách làm ảnh hưởng thời gian giải phóng hàng do phải ưu tiên và bảo đảm an toàn cho hành khách trong thời gian mọi người lên xuống tàu, phải tạm ngưng dịch vụ của tàu hàng.
“Do đó, hiện nay, cảng Bến Đẩm chỉ bố trí cho tàu khách cập cảng lên xuống khách trong khoảng thời gian từ 11-13 giờ hằng ngày. Dự án nâng cấp, mở rộng cảng Bến Đầm và cảng tàu khách Côn Đảo đang được khẩn trương thực hiện, dự kiến đưa vào sử dụng cuối năm nay.
Từ tình hình thực tế nói trên, địa phương đề xuất chỉ xem xét tiếp nhận thêm tàu khách, kể cả tuyến vận tải thủy từ TP. Hồ Chí Minh đi Côn Đảo khi 2 dự án cảng trên địa bàn huyện Côn Đảo hoàn thành việc xây dựng, công bố đưa vào hoạt động”, ông Huỳnh Trung Sơn nói.
Nhằm đáp ứng nhu cầu đi lại của vận động viên, BTC, khách mời và khán giả cổ vũ Giải vô địch quốc gia Marathon báo Tiền Phong 2022 tổ chức tại huyện Côn Đảo, Tàu cao tốc Mai Linh Express sẽ tăng cường chuyến vào ngày 25 & 28/03/2021 với lịch chạy tàu Mai Linh Express tuyến Cần Thơ – Côn Đảo tháng 3/2022 cụ thể như sau:
Cập nhật thông tin lịch nước rút Hòn Bà Vũng Tàu tháng 4/2022 để quý du khách trong và ngoài tỉnh tham khảo để đi bộ ra đảo đặc biệt ngay Vũng Tàu nhé !
Lịch nước rút Hòn Bà Vũng Tàu tháng 4/2022
– Từ ngày 2-13/4/2022: không nên đi vì nước rút nửa đêm.
– Thứ Năm ngày 14/4/2022: 4h30- 7h30
– Thứ Sáu ngày 15/4/2022: 4h30- 7h30
– Từ 17-26/4: không đi được vì nước rút nửa đêm.
– Thứ Tư ngày 27/4/2022: 3h30- 6h30
– Từ 27-30/4/2022: không đi được vì nước lên cao
Lịch nước rút Hòn Bà các tháng trước
Thứ Ba ngày 1/2/2022: từ 4h-9h30
Thứ Tư ngày 2/3/2022: từ 5h-10h15
Thứ Năm ngày 3/3/2022: từ 5h30-10h30
Thứ Sáu ngày 4/3/2022: từ 6h30-11h15
Thứ Bảy ngày 5/3/2022: từ 7h30-11h15
Chủ Nhật ngày 6/3/2022: từ 9h30-10h30
Từ ngày 7/3/2022 đến ngày 14/3/2022: Nước lớn không đi được
Từ ngày 15/3/2022 đến ngày 20/3/2022: Đi bộ được vào buổi sáng
Từ ngày 21/3/2022 đến ngày 24/3/2022: Nước lớn không đi được
Từ ngày 25/3/2022 đến ngày 2/4/2022: Đi được vào buổi sáng
UBND huyện Côn Đảo vừa có văn bản đề nghị các hãng tàu cao tốc tăng cường chuyến tàu đến và rời Côn Đảo trong thời gian tổ chức giải Tiền Phong Marathon 2022. Cụ thể:
Tăng cường các chuyến tàu cao tốc đến Côn Đảo trong ngày 25/3/2022 và 26/3/2022, và rời Côn Đảo trong ngày 27/3/2022 và 28/3/2022 nhằm đáp ứng nhu cầu đi lại của vận động viên, ban tổ chức, khách mời và khán giả cổ vũ Giải vô địch quốc gia Marathon báo Tiền Phong 2022 tổ chức tại huyện Côn Đảo; Đồng thời, có chính sách giảm giá vé cho vận động viên, thành phần Ban Tổ chức, các khách mời tham dự Giải.
Tiền Phong Marathon 2022 sẽ diễn ra từ ngày 25 – 27/3 tại Côn Đảo, tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu. Giải do báo Tiền Phong phối hợp Liên đoàn Điền kinh Việt Nam và Sở Văn hóa – Thể thao tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu tổ chức, nằm trong hệ thống thi đấu quốc gia của Tổng cục TDTT, Liên đoàn Điền kinh Việt Nam.
Đến với Tiền Phong Marathon 2022, đến với Côn Đảo, mảnh đất thiêng, huyền thoại, các “tín đồ” đam mê chạy bộ chắc chắn sẽ có những trải nghiệm tuyệt vời, không thể quên.
Phú Quốc là hòn đảo có những truyền thuyết dân gian gắn liền với thời kỳ khai hoang mở đất, trong đó có nhiều truyền thuyết liên quan đến chúa Nguyễn Ánh (sau này là vua Gia Long) vì trong thực tế lịch sử, vị vua này trong thời lận đận từng nhiều lần bôn tẩu, nương náu tại đây khi bị Tây Sơn truy đuổi. Trong những chuyện dân gian ấy, có chuyện về một ngôi mộ được cho là mộ Hoàng tử, con vua Gia Long được chôn cất tại đây. Ngày nay tại Phú Quốc còn ngôi Miếu Hoàng Tử ở Vịnh Đầm, An Thới. Thực hư câu chuyện như thế nào? qua quá trình tra cứu tài liệu Châu bản triều Nguyễn, hiện bảo quản tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia I, thuộc Cục Văn thư và Lưu trữ Nhà nước – Bộ Nội vụ, chúng tôi đã tìm ra câu trả lời.
Từ truyền thuyết dân gian
Các giai thoại ở Phú Quốc kể nhiều câu chuyện với những di tích liên quan đến chúa Nguyễn Ánh trên đất này như: chuyện Giếng Ngự, Bãi Ngự, chuyện Ngai vua, Mũi Ông Đội… nhiều bậc cao niên trong vùng còn kể về câu chuyện một ngôi mộ Hoàng tử con chúa Nguyễn Ánh, bị chết yểu được chôn cất trên đảo, về sau được triều đình cải táng về Huế. Ngày nay tuy ngôi mộ ông hoàng không còn dấu tích nhưng tại Vịnh Đầm, An Thới vẫn còn ngôi Miếu Hoàng Tử.
Từ truyền thuyết về ngôi mộ và miếu Hoàng tử, dân gian đã thêu dệt nhiều câu chuyện với nhiều giả thuyết khác nhau: có chuyện kể rằng đây là mộ của Hoàng tử Cải, con của Nguyễn Ánh và thứ phi Phi Yến có phần giống với truyền thuyết ở Côn Đảo: “Tương truyền khi Nguyên Ánh về đến Phú Quốc, ông cho người cầu viện quân Pháp giúp mình đánh lại Tây Sơn, bà thứ phi Phi Yến tên thật là Lê Thị Răm đã can ngăn nên Nguyễn Ánh không hài lòng và bạc đãi bà. Phi Yến có người con tên Cải (Hoàng tử Cải), không may, Hoàng tử Cải bệnh chết, Nguyễn Ánh càng ghét bỏ bà. Khi Nguyễn Ánh dời quân đi đã bỏ bà lại, coi như là đày bà vì tội cãi lại lệnh vua. Từ đó, người ta cho rằng câu ca dao: “Gió đưa cây cải về trời, Rau rau răm ở lại chịu lời (đời) đắng cay” có xuất xứ từ Phú Quốc và để nói về việc bà thứ phi tên Răm này. Hiện nay, tại chùa Sùng Hưng có một ngôi miếu đặt bài vị thờ bà Phi Yến, nhân dân coi bà là người yêu nước, sáng suốt, không muốn có việc nhờ thế lực ngoại bang tạo cảnh tang thương cho nước nhà.”[1]
Tuy nhiên, NNC Trương Thanh Hùng cũng nhận định “Thực ra câu ca dao trên không thể nói một cách chắc chắn là để nhắc sự kiện hoàng tử Cải và bà Phi Yến, chẳng qua có sự trùng hợp về một loài cải hoang mà ta gọi là cải “trời” giống như kim thất nấu canh ăn rất ngon và cây rau răm mà thôi. Câu ca dao này có xuất xứ từ trước của Việt Nam, rất phổ biến ở các tỉnh phía Bắc. Có lẽ ai đó đọc câu ca dao trên rồi gắn với sự kiện Gia Long ở Phú Quốc.”[2]
Có người lại cho rằng ngôi mộ kia của một ông hoàng tử Nhật – hoàng tử người Nhật bị chết và chôn ở đây…. Vị trí ngôi mộ được nhiều người lớn tuổi cho biết ở đoạn chùa Hộ Quốc nay đã mất dấu sau khi cải táng.
Một tài liệu địa phương khác có nhắc đến ngôi mộ này, đó là quyển “Hải Đảo Phú Quốc” viết năm 1974, tác giả đã ghi chép lại lời kể dân gian và gặp các vị là hậu duệ của những người từng tham gia cải táng như sau:
“… Những truyền thuyết ở địa phương mà tôi thâu lượm được cho thất Gia Long lưu lại khá lâu ở làng Đầm, làng tập trung hai bên bờ rạch gọi là Rạch-Đầm. Làng Đầm xuất hiện từ khi Phú-Quốc bắt đầu tổ chức làng xóm. Vua Gia Long có một hoàng tử mất lúc hai tuổi chôn ở làng Đầm. Dân chúng thường gọi là mã ông hoàng, một cành đa quét thường xuyên nên mã luôn sạch sẽ. Về sau Tự-Đức phái 4 vị đại thần vào lấy cốt vị hoàng tử nầy để cải táng ở Huế. Việc dời hài cốt chắc có thực vì tôi có gặp một ông lão ở Hàm Ninh trong dịp đi công tác năm 1969, lão cho biết chính ông cố có dự vào việc lấy cốt nầy. Làng Đầm trước kia dân cư đông đúc nhưng từ khi lấy cốt vị hoàng tử thì dân chúng phiêu cư đi nơi khác. Hiện nay làng Đầm không còn ai ở nữa. Dân Phú-Quốc tin rằng vì lấy cốt mà làng Đầm phải tan rã…”[3]
Hé lộ sự thật lịch sử qua Châu bản
Châu bản (còn gọi là Hồng bản) là các văn bản hành chánh hình thành trong hoạt động quản lý nhà nước của triều Nguyễn (1802 – 1945), bao gồm văn bản do các Hoàng đế ban hành, văn bản do các cơ quan trong hệ thống chính quyền đệ trình lên Hoàng đế phê duyệt bằng mực son và một số văn kiện ngoại giao. Đây là kho tài liệu lưu trữ các văn thư hành chính của vương triều Nguyễn đã được UNESCO công nhận là Di sản tư liệu thế giới.
Trong quá trình đọc các châu bản tại Trung tâm lưu trữ quốc gia I, chúng tôi đã phát hiện được tờ châu bản có liên quan đến truyền thuyết trên tại Phú Quốc. Nội dung tờ châu bản khá dài, chúng tôi chỉ trích dịch phần liên quan đến ngôi mộ Hoàng tử tại Phú Quốc:
Châu bản Tự Đức về việc cải táng mộ hoàng tử, Nguồn: Trung tâm Lưu trữ quốc gia I
Trích yếu nội dung:
Chúng thần Phủ Tôn Nhân tâu: Vâng xét ngày tháng 5 năm nay vâng được Châu phê:
“Phủ Tôn Nhân tra xét các Hoàng thân Công chúa các đời gần đây, ai thuộc vào tình trạng bỏ sót, chưa nhập đưa về đền thờ và phần mộ không người trông nom. Ngôi mộ bị sụt lở, nếu như thấy tình hình đúng như vậy phải nghĩ xét cho thoả, tâu lên đầy đủ.”
Chúng thần đã tâu lên và đến các Sử quán xem xét cuốn phả các Hoàng tử và sức cho các Thủ hộ khai rõ làm căn cứ xem xét. Phụng xét trong phả ghi: Tiền tiền triều Hoàng tử Nhật chôn ở thôn An Hoà, Phú Quốc thuộc hạt Hà Tiên là nơi hẻo lánh, xin sắc xuống cho quan tỉnh lo liệu hộ tống chuyển về hạt phủ Thừa Thiên quy táng cho tiện một mối. Còn như trong phả không ghi rõ thờ phụ ở đền nào thì nên đưa về cho phụ thờ ở trước đền Triển Thân cho có nơi thờ cúng.
Ngày 18 tháng 8 nhuận năm Tự Đức 15 (1862)
Đóng ấn: Tôn Nhân Phủ Ấn
Châu phê: Y lời tâu, Bộ Lễ chiếu theo thực hiện.[4]
Như vậy, quả thật có việc ngôi mộ Hoàng tử nhà Nguyễn từng được chôn tại Phú Quốc. Hoàng tử này thuộc vào Tiền Tiền triều[5] tức con của vua Gia Long. Vị hoàng tử tên húy là Nhật (rất khớp với truyền thuyết dân gian địa phương, tuy nhiên người dân lại tưởng nhầm là Hoàng tử người nước Nhật). Và vị hoàng tử này chôn tại Phú Quốc chắc chắn chỉ xảy ra trong thời kỳ chúa Nguyễn Ánh và cung quyến bôn tẩu, lưu trú tại đây trước năm 1789. Đến cuối năm 1862, theo lệnh của vua Tự Đức, ngôi mộ này được cải táng về Huế và Hoàng tử Nhật được thờ ở đền Triển Thân[6]. Người dân đảo ghi nhớ dấu tích đã lập ngôi miếu thờ gần đó để tưởng niệm.
Vị trí ngôi mộ theo tác giả cuốn “Hải Đảo Phú Quốc” là ở làng Đầm, đây là tên gọi dân gian. Theo Châu bản cho biết mộ chôn tại thôn An Hòa. Thôn này được nhắc đến trong sách Gia Định thành thông chí của Trịnh Hoài Đức. Sách cho biết vào năm Gia Long thứ 18 (1819) ở đảo Phú Quốc có các thôn:
Tuy nhiên đến năm 1836, vua Minh Mạng cho lập địa bạ thì tổng Phú Quốc chỉ còn 10 thôn: An Thới, Cẩm Sơn, Dương Đông, Hàm Ninh, Mỹ Thạnh, Tân Lập, Phú Đông, Phước Lộc, Tiên Tỉnh, Thới Thạnh. Không có thôn An Hòa. Vậy ắt hẳn các quan phủ Tôn Nhân khi tra xét trong các cuốn phả chép hồi đầu triều Gia Long để làm tờ tấu lên vua Tự Đức nên thông tin vẫn còn ghi địa danh thôn cũ. Như vậy, làng Đầm nơi có mộ hoàng tử thuộc địa phận thôn An Hòa đầu triều Nguyễn.
Nhận định
Từ thông tin của Châu bản cung cấp, có thể xác định các di tích liên quan đến ngôi mộ và miếu Hoàng tử ở Phú Quốc là hoàn toàn có cơ sở lịch sử. Hoàng tử tên Nhật là con của chúa Nguyễn Ánh (sau là vua Gia Long) bị chết lúc còn nhỏ khi lưu vong ở Phú Quốc và được táng tạm tại đây, đến triều Tự Đức mới quy tập về Huế. Như vậy các truyền thuyết về hoàng tử Cải, thứ phi Phi Yến hay hoàng tử người Nhật là thiếu cơ sở và không đáng tin.
Mộ, miếu Hoàng tử là một di tích lịch sử ghi lại dấu tích của người Việt trên đảo Phú Quốc từ cuối thế kỷ 18 còn lại đến ngày nay, rất cần được giữ gìn và phát huy giá trị.
Tài liệu tham khảo
Quốc sử quán Triều Nguyễn (2002), Đại Nam thực lục tập I. Nxb Giáo dục.
Trịnh Hoài Đức (2005), Gia Định Thành Thông Chí, bản dịch Lý Việt Dũng, NXB Đồng Nai.
Võ Tấn Thọ – Võ Minh Tâm (1974), Hải Đảo Phú Quốc, Thư viện trung học Phú Quốc.
Cung cấp một số tài liệu địa phương: ông Hà Tấn Tài – Doanh nghiệp nước mắm Đại Đức – Phú Quốc.
Nguyễn Thanh Thuận – Hội Khoa học Lịch sử tỉnh Đồng Tháp
Chú thích:
[1]Trương Thanh Hùng (2013), Truyền thuyết dân gian đảo Phú Quốc, bài đăng trên vanhien.vn
[2]Trương Thanh Hùng (2013), Truyền thuyết dân gian đảo Phú Quốc, bài đăng trên vanhien.vn
[3] Võ Tấn Thọ – Võ Minh Tâm (1974), Hải Đảo Phú Quốc.
[4] Châu bản Tự Đức, tập 144/170
[5]Tiền Tiền triều: theo Đại Nam thực lục thì triều Tự Đức khi chép về thời Gia Long thì chép là Tiền Tiền triều, thời Minh Mạng chép là Tiền triều, thời Thiệu Trị là Tiên triều.
[6] Đền Triển Thân: ở xã Vân Dương, bờ Nam sông Hương. Đền này thờ một số hoàng thân, hoàng tử và công chúa thời các chúa Nguyễn và một số hoàng tử, công chúa chết non (tảo thương).